Er hang weer iets in de lucht!

Er hangt weer wat in de lucht!
Het is herfst. Het jaarlijkse gezeik is begonnen. Wat een kutweer ! Duurt lang tot de zomer. Regen, regen, regen. De Intratuin heeft alweer een kerstshow. Die pepernoten liggen ook al sinds augustus in de winkel. Halloween, commerciële Amerikaanse meuk.
De kerstshows zijn open, de eerste bomen staan opgetuigd en sociale media ontploft. Het is pas oktober! Sinterklaas moet nog komen! Vroeger begonnen we pas na 5 december! Nou, vroeger hadden we ook geen internet, rookte de halve familie tijdens het kerstdiner (je weet wel van die glaasjes op tafel met die sigaretten er in). Niet alles van vroeger hoeft terug. Wat maakt het uit wanneer een ander zijn boom neerzet? Staat dat ding bij jou? Hang jij die ballen erin? Word je gedwongen tussen zingende rendieren en knipperende sneeuwpoppen te lopen?
Blijkbaar willen mensen iets om naar uit te kijken. Logisch ook. Het wordt koud, donker en nat. Voor je het weet zit je om vier uur 's middags in het donker. En daar worden sommige mensen depressief van. Dus ja, dan pleurt iemand een boom in de woonkamer en hangt er duizend lampjes in. Er zijn ergere hobby's.
De kerstdorpbouwers! Mensen die in september besluiten hun woonkamer om te bouwen tot Oostenrijks bergdorp. Inclusief huisjes, schaatsbanen, skiliften, treintjes en een bakkerij waar al vijftien jaar hetzelfde brood ligt. Sommige dorpen zijn zo groot dat ik me afvraag of er een burgemeester is. En gemeentebelasting.
Maar ik vind het prachtig. Niet omdat ik zelf zo'n dorp wil. Ik heb al genoeg spullen om af te stoffen. Maar omdat iemand daar zichtbaar plezier aan beleeft. Laat die mensen lekker. Zelf zette ik een paar jaar geleden mijn kerstboom al vóór Halloween neer. Tijdens corona, toen de wereld toch al ontspoord was. We zaten thuis, mochten weinig en het hoogtepunt van de week was de supermarkt. Dus waarom geen kerstboom? Ik had er langer plezier van. Al was het niet alleen liefde voor kerst. Ik koop namelijk cadeaus. Veel cadeaus. En die moeten ergens blijven. Op een gegeven moment ligt je halve woonkamer vol pakjes. Dan is een kerstboom ineens gewoon een opslagruimte met sfeerverlichting. Ik noem dat efficiënt ruimtegebruik. Wanneer die boom verschijnt, hangt af van mijn humeur. Of dat van mijn dochter. Zin in kerstspullen? Dan komen ze tevoorschijn.
Een vriend van mij denkt daar anders over. Bij hem komt de boom pas ná 5 december. Geen dag eerder. Sinterklaas moet eerst zijn biezen pakken voordat er één kerstbal over de drempel komt. Prima. Zijn huis, zijn regels. Al jaren versier ik zijn kerstboom: de inmiddels beroemde Johnboom. Dat begon ooit gezellig met een buurvrouw. Maar dat is wat uit de hand gelopen. Het is ieder jaar een thema. En z'n voortuin prop ik vol met alles wat ik lelijk vind. We hadden een gokboom, coronaboom, bierboom, cocktailboom, regenboogboom (was geen succes) en een boom op z'n kop aan de trap gehangen.
Ieder jaar verzinnen we iets nieuws. Ook dit jaar wordt de Johnboom geweldig. Het thema is zijn favoriete bezigheid. Hij heeft nog een traditie…… Derde kerstdag. Ooit begonnen als een drankje met wat vrienden. Inmiddels een evenement waarvoor voorbereiden en opruimen bijna een eigen draaiboek nodig heeft. Ik help altijd mee. Want een feest organiseren is leuk, maar de volgende dag ontdekken hoeveel glazen mensen op één avond gebruiken, blijft bijzonder. Vorig jaar sloeg John over. Dit jaar misschien weer, wie weet.
Hier in huis kerstavond! Met cadeaus. Heel veel cadeaus. Van sokken tot koffiezetapparaten. Mooie pakjes, lekker eten, spelletjes en gezelligheid. Niks moet alles mag, geen nette kleding, geen net gedekte tafel. Alles staat in de oven en op het aanrecht en je pakt maar waar je trek in hebt of wanneer je zin hebt. Daarna ben ik klaar (met kerst). Ik doe niet aan verplichtingen. Ik doe gewoon de was, schilder een muur en plof op de bank om sisifilms te kijken en natuurlijk de All You Need Is Love-kerstspecial. Die kijk ik ieder jaar terug. Ik weet inmiddels ongeveer wanneer Robert ten Brink weer iemand uit een vliegtuig, een bus of een compleet ander werelddeel tevoorschijn tovert, maar ik kijk toch. Sommige tradities hoef je niet te vernieuwen. Alleen opnieuw af te spelen.
Ik hoef niet drie dagen aan tafel te zitten tot iedereen met een opgezwollen buik van tafel rolt. En ik hoef al helemaal niet verplicht gezellig te doen. Dat blijkt voor sommige mensen lastig. Zodra december nadert, begint het geklaag over kerstverplichtingen.Eerste kerstdag naar mijn ouders, tweede naar zijn familie, tussendoor oma en dan nog een kerstborrel. Moeten? Van wie? Van de kerstmistraditieverplichtingpolitie? Mensen leggen zichzelf wekenlang van te voren verplichtingen op en doen daarna alsof ze slachtoffer zijn van een kerstcomplot. Je kunt ook gewoon nee zeggen. Of iets simpels organiseren. Of niets. Kerst is geen examen. Je zakt niet omdat je geen zelfgemaakte cranberrysaus serveert.
Ooit draaiden winterfeesten om iets anders: licht en hoop tijdens de donkerste dagen. Dat vind ik eigenlijk mooi. Niet dat iedereen verplicht gelukkig moet zijn omdat er een lichtgevend rendier in de tuin staat. Wel dat je zelf iets kunt maken om naar uit te kijken. Voor de een is dat een kerstshow in september. Voor de ander een kerstdorp met inmiddels meer inwoners dan een gehucht. Voor een andere de kerkmis. Voor John een boom met een identiteitscrisis en misschien een derde kerstdag. Voor mij: cadeaus, eten, spelletjes en daarna twee dagen pyjama met Sisi. Voor iemand anders: helemaal niets.
Dus als je buurvrouw morgen haar boom neerzet: laat haar. Als iemand in augustus kersthuisjes uitpakt: succes met de infrastructuur. En als de Intratuin in september kerstballen ophangt: ga er niet heen. Je hoeft niet overal iets van te vinden. En erger je je toch? Doe je gordijnen dicht. Ik doe mijn kerstlampjes wel aan.
X Q